طالبان پاکستان هنوز هم تفکرات قبلی را دارد/در طالبان افغانستان یک سری تفاوت‌هایی را شاهدیم

چهارشنبه 1400/06/03 - 15:04 asatid
رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان گفت:

طالبان پاکستان هنوز هم تفکرات قبلی را دارد/در طالبان افغانستان یک سری تفاوت‌هایی را شاهدیم


طالب‌پور رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در نشست تخصصی « تحلیل مسائل روز افغانستان» که به همت بسیج اساتید دانشگاه آزاد اسلامی واحد دولت آباد برگزار شد، گفت: طالبان پاکستان هنوز هم تفکرات قبلی دارد اما در طالبان افغانستان یک سری تفاوت‌هایی را شاهدیم.

به گزارش مرکز رسانه و ارتباطات اجتماعی نهضت استادی بسیج (ناب)، محسن طالب‌پور رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در نشست تخصصی « تحلیل مسائل روز افغانستان» که به همت بسیج اساتید دانشگاه آزاد اسلامی واحد دولت آباد برگزار شد، با اشاره به نکاتی مهم در این خصوص، گفت: طالبان پاکستان هنوز هم تفکرات قبلی دارد اما در طالبان افغانستان یک سری تفاوت‌هایی را شاهدیم.

وی ضمن تسلیت ایام شهادت سید و سالار شهیدان حضرت اباعبدالله الحسین علیه السلام، اظهار کرد: ماجرای حوادث اخیر افغانستان و تسلط طالبان بر افغانستان موضوع جدیدی نیست بیش از 30 سال است که در کشور افغانستان با یک چنین پدیده‌ای روبرو هستیم و حتی برخی این موضوع را به قبل این سال‌ها هم مرتبط می‌دانند.

تلاش جمهوری اسلامی در سال‌های اخیر حاکمیت آرامش در منطقه است

طالب‌پور خاطرنشان کرد: نکته ای مهم این است که ما هیچگونه جنگ و درگیری و کشتار را در هیچ جایی از دنیا نه فقط در کشورهای منطقه و اسلامی تایید نمی‌کنیم و خوشحال نیستیم بلکه تلاش جمهوری اسلامی هم در سال‌های اخیر این بوده آرامش را در منطقه حاکم کند مخصوصا در کشورهای همسایه که با ما ارتباطات خوبی دارند منافع مشترک دارند از جمله کشور افغانستان.  

درگیری اخیر و تحرکات طالبان را باید از چند زاویه توجه کرد

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در ادامه عنوان کرد: اما موضوع درگیری اخیر و تحرکات طالبان را باید از چند زاویه توجه کرد اولا این که پدید طالبان از سال1992 میلادی بعد از این که مردم و گروه‌های جهادی افغانستان توانستند ارتش سرخ را شکست دهند و ارتش شوروی را توانستند از افغانستان خارج کنند متاسفانه یک جنگ داخلی در کشور افغانستان بوجود آمد گروه‌های جهادی بر سر ادامه روند مخصوصا اداره کشور و قدرت گیری در کشور دچار اختلاف شدند و یک جنگ داخلی گستره‌ای بوجود آمد.

 وی ادامه داد: در همین سال‌ها بود که گروهی تحت عنوان جنبش اسلامی طالبان در افغانستان بوجود آمد و اعلام موجودیت کرد این افراد همچنان که از اسم آنها مشخص است طلبه‌هایی بودند که  در مدارس علمیه پاکستان درس خواندند و تحت عنوان اجرای شریعت اسلامی از پاکستان وارد افغانستان شدند و از همان اول هم هر چند حرکت آنها بیشتر فرهنگی و سیاسی اعلام شد ولی وارد درگیری‌های کشور افغانستان شدند و در سال 1995 در اولین مرحله توانستند هرات که یکی از استان‌ها مهم و بزرگ  بود را تسخیر کنند و بعد پیشروی‌های خود را ادامه دادند در سال 1996 کابل را اشغال و حکومت مرکزی را ساقط کردند و نهایتا در سال 1998 حدود 90 درصد افغانستان به دست طالبان افتاد و تقریبا حاکمیت مطلق را به دست گرفت.

بررسی دو سه نکته مهم در خصوص طالبان

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان افزود: دو سه نکته مهم در خصوص طالبان بود یکی این که یک مقدار دست نشانده نسبت به وجود آمدن طالبان و یک چنین گروههایی توسط امریکا بود با این هدف که بعد شکست شوروی در افغانستان جای پایی پیدا کنند و  افغانستان را در اختیار خود قرار دهند همچنین حمایتهای مالی بسیار گسترده عربستان را داشتند و بیشتر تحت تاثیر تفکر وهابیت بودند هر چند اوایل خود را اخوانی معرفی می‌کردند اما شواهد و قرائن نشان می‌دهد که اینها به شدت مورد حمایت دولت وقت عربستان بودند و در این سالهای هم کمک‌های مالی فراوانی توسط عربستان به این گروه صورت گرفته است.

 وی عنوان کرد: نکته بعدی این که این‌ها یک حرکت‌های افراطی و تندی را در خصوص مسائل دینی داشتند همان تفکری که ما از آن به‌عنوان تحجر نام می‌بریم و اقدامات بدون عقل و منطق از ظاهرشان که ظاهر خاصی داشتند ریش‌های بلند محاسن بلند لباس‌های خاص؛ و حرکت‌های بسیار تندی که با هر گونه علم و تکنولوژی و مواردی که اینها به زعم خودشان به‌عنوان اشتباه یا انحراف در زندگی مردم می‌دانستند مخالفت می‌کردند، با تلفن همراه حتی رسانه مخالف بودند و اجازه نمی دادند و حضور زن‌ها را هم در جامعه به شدت منع می‌کردند.

طالب پور گفت: به هر حال از سال 1992 طالبان شد یک واقعیت در افغانستان و از سال 1998 که تقریبا 90 درصد افغانستان را اشغال کردند در طول این سال‌ها درگیریهای زیادی را در افغانستان شاهد بودیم گروه‌های مختلف با طالبان می‌جنگیدند دولت‌هایی که سرکار می‌آمدند بعضا با طالبان مشکل داشتند ولی در هر حال طالبان به‌عنوان گروهی تحت عنوان پشتون‌ها که نسبتا جمعیت زیادی دارد باطبع همیشه در افغانستان مطرح بودند و یکی از موضوعات اصلی افغانستان بود.

در مقطعی حرکت طالبان با ماجرای القائده گره خورد

 وی ادامه داد: نکته دوم این حرکت‌ها بعد با ماجرای القائده گره خورد هر چند در مراحل اولیه طالبان خود را یک گروه مذهبی و سیاسی معرفی کرد کم کم شاخه نظامی آنها هم فعال شد و با القائده هماهنگ شدند و نهایتا بعد از حادثه یازده سپتامبر که به تعبیر برخی سیاستمدارن و اندیشمندان امریکایی دروغ بزرگی بود که آمریکایی‌ها مطرح کردند تحت عنوان حمله شش فروند هواپیما به ساختمان دوقلوه تجارت جهانی و امثالهم انگشت اتهام امریکایی‌ها به سمت مسلمان‌ها و مخصوصا القائده رفت و به همین بهانه وارد افغانستان شدند و آنجا را اشغال کردند.

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در ادامه عنوان کرد: آن زمان طالبان در کنار و همراه امریکایی‌ها بود هر چند به ظاهر یکسری تنش‌هایی هم داشتند و از حدود 20 سال قبل امریکایی‌ها وارد افغانستان شدند که گاهی با طالبان دچار مشکل می‌شدند و در بعضی موراد هم با هم هماهنگی لازم را داشتند.

سه تفاوت طالبان امروز یا گذشته

وی افزود: اما با این مقدمه در این مسیر در این20 سال گذشته یکسری اختلاف‌هایی بین طالبان و امریکایی‌ها بوجود آمد که منجر به طالبان امروز شد که حداقل سه تفاوت است در طالبان امروز با طالبان سال 1988 به بعد مخصوصا 1994 و 1995 و بعد که افغانستان را اشغال کردند.  

اوج اختلاف نظر طالبان با امریکایی‌ها در ماجرای داعش

طالب پور بیان کرد: نکته اول بحث فاصله گرفتن از امریکاست اوج اختلاف نظر طالبان با امریکایی‌ها در ماجرای داعش بود زمانی که داعش در عراق و افغانستان اعلام موجودیت کرد و جنگ داخلی را در سوریه و عراق ایجاد کرد.

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در ادامه عنوان کرد: هر چند معتقدم که القائده، طالبان و داعش خاستگاه‌شان یکی است یعنی امریکایی‌ها و عربستان این گروه‌ها را ایجاد کردند برای این که در منطقه حضور داشته باشند بهانه‌ای بود برای این که بتوانند وارد افغانستان شوند مخصوصا می خواستند حلقه محاصره ایران را تنگ‌تر کنند و از این گروه‌ها به‌عنوان ابزاری برای فشار به جمهوری اسلامی استفاده می‌کردند ولی در ماجرای داعش آقای ملاعمر که رهبر طالبان بود حاضر به بیعت با رئیس داعش و همکاری نشد و در مقابل آنها ایستاد که این باعث خشم امریکایی‌ها شد و طالبان به‌عنوان یک گروه معارض امریکایی‌ها مطرح شد، یعنی شاخص‌ترین موضوع  در ماجرا داعش بود که این‌ها همراهی لازم را نکردند و حاضر به اعزام نیرو به سوریه نشدند.

تغییر در نگرش‌های مذهبی و سیاسی طالبان

وی گفت: تفاوت دوم در طالبان امروز با آن موقع تغییر در نگرش‌های مذهبی و سیاسی است حرکت‌های افراطی که داشتند خیلی بهتر شده در این ایام هم برای اشغال افغانستان خیلی تلاش کردند و روش‌های کشتار دسته جمعی و مقابله با مردم و خراب کردن شهرها را کمتر شاهد بودیم اگر مردم همراهی می کردند سعی می کردند خیلی خشونت نشان ندهند.

نزدیک شدن به جمهوری اسلامی و عدم مقابله با شیعیان افغانستان

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان، افزود: سومین نکته نزدیک شدن به جمهوری اسلامی و عدم مقابله با شیعیان افغانستان است اگر تاریخ گذشته را مطالعه کنیم در آن سال‌ها که طالبان افغانستان را گرفت در مناطق شیعه نشین کشتارهای خیلی زیادی داشتند چون خاستگاه آنها وهابیت بود.

وی تصریح کرد: بعد از ماجرا داعش طالبان ارتباطات خود را با ایران بهتر کردند رفت و آمدهایی را شاهد بودیم؛ در اقدامات اخیر هم هیچ درگیری و جنگی با شیعیان نداشتند و حتی وارد شهرها و مناطق شیعه نشین افغانستان نشدند با مردم جنگ نداشتند به صرف این که یا برخی مسئولین را عوض می کردند یا اگر اعلام همراهی می‌کردند از کنار آن می‌گذشتند و ادامه پیشروی‌ها را داشتند.

طالبان تفاوت‌هایی کرده اما یکسری تفاوت‌ها و اختلاف‌هایی هم با جمهوری اسلامی دارد

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در ادامه عنوان کرد: در هر حال الان طالبان، طالبان متفاوتی است البته نه به این عنوان که بگوییم طالبان به عنوان گروه صددرصد تغییر کرده نه؛ اما برخی در قضاوت‌ها طالبان را سیاه و سفید می بینند گاهی می‌گویند طالبان اصلا طالبان قبل نیست برخی می‌گویند همان طالبان است الان نقش بازی می‌کند، نه؛ به باور بنده واقعا طالبان تفاوت‌هایی کرده ولی یکسری تفاوت‌ها و اختلاف‌هایی هم با جمهوری اسلامی دارد در هر حال اگر نگوییم طالبان هنوز هم در تفکر وهابیت است ولی در هر حال اکثر این‌ها یا همه اهل سنت‌اند و از نظر اعتقادی با جمهوری اسلامی و شیعه ها اختلاف عقیده دارند اما رفتارشان رفتار متفاوتی شده است.

 طالب پور بیان کرد: نکته سوم در این قضایای اخیر در این یکی دوماه که طالبان در افغانستان فعال و شروع به باز پس‌گیری مناطقی که در سال‌های اخیر از دست داده بود جمهوری اسلامی نه حمایت کرد نه مقابل آنها ایستاد چون ما معتقد بودیم هر گونه جنگ و درگیری به نفع مردم افغانستان نیست.

ما هیچ موضع رسمی له یا علیه افغانستان نداشتیم

وی ادامه داد: از طرفی هر چند با دولت افغانستان یکسری اختلاف سلیقه‌هایی داشتیم ولی در هر حال دولت حاکم را منتخب مردم می‌دانستیم هر چند در به روی کارآمدن آقای اشرف غنی در زمان انتخابات حرف و حدیث های زیادی بود و با ادله زیادی می‌شد اثبات کرد که تقلب شد و امریکاییها سرکار آوردن نقش داشتند و  انتخابات بطور گسترده برگزار نشد با تفاوت رای بسیار کمی ولی در هر حال دولت رسمی را دولت حاکم می‌دانستیم و معتقد بودیم اگر تغییری هم قرار است بوجود بیاید از طریق مسالمت آمیز و انتخابات باید صورت گیرد لذا هیچ موضع رسمی له یا علیه افغانستان نداشتیم.

دلایلی که جمهوری اسلامی با طالبان مخالفت نداشت

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در ادامه عنوان کرد: نکته دیگر در هر حال این اتفاق رخ داد و جمهوری اسلامی هم مخالفت با طالبان نداشت دو سه دلیل داشت بالاخره یک واقعیت در افغانستان بود آن زمانی که درگیری‌ها شروع نشد بوده ما می‌گفتیم حدود 70 تا 75 درصد افغانستان در دست طالبان است و اگر انتخابات آزادی در کشور افغانستان برگزار می‌شد در هر حال طالبان می‌توانستند پیروز انتخابات شوند هر چند در سالهای گذشته مشکلاتی هم ایجاد می‌کردند ولی در هر حال واقعیتی بود که باید پذیرفته می‌شد.

وی ادامه داد: اما از آن طرف چون آن تفاوت‌ها در طالبان ایجاد شده بود می‌توانست در آینده برای منطقه و کشور افغانستان یک فرصت باشد البته باید این را با کمال احتیاط توجه کنیم اعتماد صددرصد نباید داشته باشیم امکان این که همچون گذشته امریکایی‌ها هر چند الان از افغانستان خارج شدند ولی مجدد نفوذ خود را داشته باشند که الان هم می بینیم هنوز تلاش دارند که در حاکمیت آینده افغانستان نقش ایفا کنند.

طالبان یک واقعیتی بود که می‌توانست اقتدار و حاکمیت امریکایی‌ها را در منطقه و افغانستان کم کند

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در ادامه عنوان کرد:  اما در هر حال طالبان یک واقعیتی بود که می‌توانست مخصوصا اقتدار و حاکمیت امریکایی‌ها را در منطقه و افغانستان کم کند.

سه هدف عمده‌ای که امریکایی‌ها در افغانستان دنبال می‌کردند

 طالب پور اظهار کرد: آمریکایی‌ها ورودشان به افغانستان به بهانه یازده سپتامبر و عملیات تروریستی و چند انفجاری که در چند سفارت امریکا در منطقه افریقا اتفاق افتاد، بود اما سه هدف عمده را دنبال می‌کردند اول تنگ‌تر کردن حلقه محاصره جمهوری اسلامی بود، دوم  منابع غنی کشور افغانستان مخصوصا اورانیوم بود که اگر در فضای مجازی جستجو شود اسناد مهمی وجود دارد که در این سالها حجم بسیار بالایی از معادن اورانیوم افغانستان را بدون سر و صدا خارج کردند و سعی می‌کردند کشور را ملتهب نگه دارند کسی متوجه نشود.

وی افزود: سوم بحث موارد مخدر بود که بیشترین تولید در افغانستان است و متاسفانه از زمانی که امریکاییها آنجا را اشغال کردند تولید آن چند ده برابر شد به شکلی که امروز عمده تولید و صادرات از افغانستان است درآمد بسیار بالا برای امریکاییها و کشورهای اروپایی مثل انگلیس داشت، این بحث هم انگیزه ای بود برای امریکا که در افغانستان حضور داشته باشد.

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان در ادامه عنوان کرد: بعد تفاوتها که در طالبان مشاهده و یک مقدار به ایران نزدیک شدند و اگر طالبان در افغانستان قدرت را دست بگیرد حاشیه امن که برای امریکا ایجاد شده از بین برود و امریکا خارج شده و جنگ‌های داخلی به حداقل برسد  همچنین مشکلات با همفکری و همدلی و دولت فراگیر کم شود واقعیتی که در دهه‌های گذشته شاهد بودیم که همیشه افغانستان ناامن بوده مشکلات متعدد، مهاجرت فراوان که بخصوص به ایران بوده بیشترین جمعیت مهاجر و در کنارآن مسائل اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی ایجاد کرده.

اقدام طالبان شکست سنگینی برای امریکایی‌ها

وی گفت: همچنین پیروزی طالبان و اشغال و آزاد سازی به تعبیر خودشان توسط طالبان شکست سنگینی برای امریکاییها بود و مجبور شدند مخفیانه و با سرعت از افغانستان خارج شوند نکته دیگر دولت دست نشانده افغانستان اشرف غنی که به شدت امریکایی بود و مراوده داشت وقتی با خانواده رفتند امریکا خیلی بی توجهی شد خیلی امید داشتند امریکایی‌ها حمایتشان کنند اعتماد به امریکا باعث شد نتوانند دوام بیاورد حتی به اشرف غنی اجازه ندادند که الان ظاهرا در کشورهای عربی مستقر شده.

درگیری سیاسی سنگین در امریکا بخاطر خروج از افغانستان

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان گفت: درگیری سیاسی سنگین در امریکا بوجود آمد و بایدن بسیار مورد هجوم گروهها و احزاب سیاسی قرار گرفته بخاطر خروج از افغانستان از آن طرف بایدن این را برای خود یک  نقطه مثبت تلقی می‌کند این همه هزینه و نیرو بردیم هیچ دستاوردی نداشتیم و قدرت گرفتن طالبان را زمینه و بهانه‌ای برای خود می‌دانند، اما به شدت آسیب دیدن و شکست سنگین متحمل و مجبور به فرار شده است.

طالبان از این جهت که در آینده افغانستان می‌تواند تاثیر گذار باشد اعتماد به نفس بالایی دارد

 طالب پور اظهار کرد: نکته دیگر آینده افغانستان است این روزها شاهد بودیم جلساتی برگزار شد قبل از این که طالبان به کابل برسد جلسات متعددی در قطر دوحه و جاهای مختلف که بتوانند با مذاکر ماجرا را تمام کنند که دولت اشرف نتوانست در مذاکرات نظر پارلمان را به دست بیاورد و جنگ ادامه یافت الان هم که دولت رسمی افغانستان ساقط شده رئس جمهور فرار کرده الان صحبتهایی انجام می ‌‌دهند با عبدالله عبدالله، حامد کرزای و شخصیتهای دیگر که در افغانستان تاثیر گذار بودند که دولت وحدت ملی ایجاد کنند هر چند طالبان در گذشته مخصوصا اعتقاد چندانی به انتخابات نداشت الان هم ندیدم با صراحت سران طالبان اعلام کنند بلکه می‌گویند همه بیایند و یک دولتی ایجاد کنند، مثلا ریش سفیدان جمع شوند و دولتی سر کار بیاورند حداقل بعنوان دولت انتقالی که همه گروهها حضور داشته باشند که اگر در آینده به نتیجه رسیدند انتخابات برگزار شود؛ که طالبان از این جهت اعتماد به نفس بالایی دارد که در هر حال می‌تواند آینده افغانستان تاثیر گذار باشد.

از نظر جغرافیایی الان اکثر مناطق افغانستان در دست طالبان است

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان گفت: نه از نظر تفکر یا اندیشه که مثلا 80 یا 90 درصد مردم افغانستان با طالبان همراه‌اند نه؛ از نظر جغرافیایی الان اکثر مناطق غیر از مناطق محدود دست طالبان است که به معنای قبول اندیشه و تفکر طالبان توسط همه مردم نیست ولی به نظر می‌رسد که در دولت آینده طالبان اکثریت دست طالبان باشد و طالبان حاکمیت را به دست بگیرند البته گروهها و احزاب و دیگر جریانها هم  متناسب با ظرفیت میتوانند در دولت آینده باشند و همراهی کنند.

وی در ادامه بیان داشت: البته منوط به این است که طالبان چگونه برخورد کند اگر همین مسیر را ادامه دهد می تواند مردم را با خود همرا کند اما اگر روش‌های تند و افراطی را پیش بگیرد امکان مخالفت هست ما هم کم و بیش وقتی جریان را رصد می‌کنیم به این باور می رسیم یک سری تفاوتهای عمده ای در تفکر و اندیشه طالبان بوجود آمده اما به هر حال امکان اختلاف سلیقه خواهد بود در هر حال منتظر می‌مانیم ببینیم در افغانستان چه اتفاقی می افتند.

طالب پور اظهار کرد:  اگر گروه‌ها و احزاب کنار هم جمع شدندکه یک دولت فراگیر ایحاد کنند طبیعی است که همراهی لازم را خواهیم داشت، امید ما این است که امنیت به افغانستان برگردد بحث کشت خشخاش و تریاک را به حداقل برساند، که الان طالبان، کشت آن را حرام اعلام کرده که اگر این اتفاق بیفتد واقعا بسیار خوب است چون بیشترین ترانزیت مواد مخدر از طریق ایران و بیشترین آسیب را ما می بینیم که هرساله دهها و صدها نفر از نیروهای زحمت کش ما در درگیری به شهادت می رسند.

وی افزود: اگر دولتی بیاد که بتواند در کشور افغانستان حکومت کند و پای استکبار و امریکا را کوتا کند و نه فقط افغانستان و ایران بلکه برای منطقه اهمیت دارد. مهاجرت یک معضلاتی است که هزینه های سنگیی دارد هر چند اینها را برادرن خود می‌دانیم، البته حاکمیت مناسب زمان بر است، یک نکته هم این که کل نیروی نظامی طالبان حدود 100 هزار نیرو  که از نظر مالی و تجهیزات قوی هستند اما از نظر اقتصادی نیازمند کمک هستند.

دولت قضیه افغانستان را با احتیاط دنبال کنند

رئیس مجمع بسیجیان استان اصفهان گفت: این نکته مهم است که قطعا چه دولت گذشته که روزهای آخر آن است و چه دولت سیزدهم قضیه افغانستان را با احتیاط دنبال کنند هر چند در گذشته هم این ایجاد اطمینان بوجود آمد رفت و آمدهایی که صورت گرفت طالبان رسما اعلام کردند هیچ گونه تعرضی به مرزهای ما صورت نگرفت و نه فقط ما کشورهای همسایه هم تعرضی نخواهند داشت همین اطمینان هم به روسیه دادند.

وی عنوان کرد: طالبان رسما اعلام کرد ضدیت جدی با داعش دارد و تلاش خواهد کرد گروههای مرتبط را از بین ببرد که این هم می‌تواند یک فرصت باشد.

طالبان پاکستان هنوز هم تفکرات قبلی دارد/ در طالبان افغانستان یک سری تفاوتهایی را شاهدیم

حجت الاسلام طالب پور گفت: نکته پایانی طالبان خاستگاهش پاکستان بوده ما هیچ گونه تغییری در طالبان پاکستان را نداشتیم و نداریم  و هنوز هم طالبان پاکستان تفکرات قبلی دارد القائده و دیگر گروهها را حمایت می کنند که امکان دارد در آینده بخواهند بیایند مقابله کنند با طالبان افغانسان که دولت آینده مثلا طالبان باید متوجه باشند؛ لذا  این نکته را تاکید می کنم که طالبان بطور عام دچار تغییر نشده بلکه در طالبان افغانستان یک سری تفاوتهایی را شاهدیم.

انتهای پیام/       

 

 

نویسنده: دفتر رسانه و ارتباطات اجتماعی نهضت استادی بسیج اصفهان

افزودن دیدگاه جدید

About text formats

Restricted HTML

  • تگ‌های HTML مجاز: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
  • Web page addresses and email addresses turn into links automatically.
کد امنیتی
لطفا به این سوال برای جلوگیری از ارسال اسپم پاسخ دهید.

پایتخت ایران کجاست؟ (به فارسی تایپ کنید)